Med-Practic
Նվիրվում է վաստակաշատ ուսուցիչ Գրիգոր Շահյանին

Իրադարձություններ

Հայտարարություններ

Մեր հյուրն է

Հրատապ թեմա

Հիշարժան տարեթվեր

Մարտի 20-ը՝ Երկրի օր

Մարտի 20-ը՝ Երկրի օր

Ամբողջ աշխարհում մարտի 20-ին, ՄԱԿ-ի նախաձեռնությամբ, նշվում է Երկրի օրը: Ընդ որում միջազգային տոների օրացույցում գոյություն ունի Երկրի երկու օր՝ այսօրվանը նշվում է Գարնանային գիշերահավասարի օրը, իսկ երկրորդը՝ ապրիլի 22-ին: Առաջինն ունի խաղարարական և մարդասիրական ուղղվածություն, իսկ երկրորդը՝ էկոլոգիական:


Մարտի 20-ը ընտրվել և պաշտոնապես հաստատվել է ՄԱԿ-ի կողմից 1971 թ. որպես Երկրի օր հենց այն պատճառով, որ այդ օրվան բաժին է ընկնում գարնանային գիշերահավասարը, երբ փոխվում է մոլորակի կենսաբանական ռիթմը, դուրս է գալիս իր զարգացման նոր շրջապտույտին, երբ տեղի է ունենում բնության արթնացում և վերածնունդ: ՄԱԿ-ի դիմումի մեջ ասվում է. «Երկրի օրը հատուկ ժամանակ է, որը նախատեսված է, որպեսզի բոլոր մարդկանց ուշադրությունը սևեռվի Երկիր մոլորակի՝ որպես ընդհանուր տան գիտակցմանը, զգալ մեր ամբողջ երկրի ընդհանրությունը և միմյանցից փոխադարձ կախվածությունը»:


Այդ օրվա հիմնադիրը հայտնի ամերիկյան հասարակական գործիչ Ջոն Մորտոնն է, ով 1840-ականներին ծառերի և թփերի տնկման ընկերություն է բացել՝ շրջակա միջավայրի հանդեպ երկրի յուրաքանչյուր քաղաքացու հոգատար վերաբերմունքի ծրագրի շրջանակներում: Դառնալով Նեբրասկի Տարածքի քարտուղարը՝ 1872 թ. նա առաջարկել է հաստատել օր, որը կնվիրվի կանաչապատմանը: Այդպես հայտնվել է Ծառի օրը, որն անմիջապես շատ հայտնի է դարձել: Առաջին օրվա ընթացքում նահանգի բնակիչները տնկել են շուրջ մեկ միլիոն ծառ, և շուտով նրանց նախաձեռնությունը վերաճեց հասարակական շարժման: Սկսած 1970 թ. տոնի իմաստն ընդլայնվեց մինչև շրջակա միջավայրի պահպանման ընդհանուր գաղափար, և հանդես եկավ նոր անվանում՝ Երկրի օր, դառնալով համազգային:  1971 թ. ՄԱԿ-ը պաշտոնապես ընդունեց այդ տոնը, իսկ արդյունքում այն դարձավ համաշխարհային՝ տարեցտարի ստանալով ավելի լայն միջազգային աջակցություն:


Այսօր Երկրի օրը քաղաքացիական նախաձեռնությունների համաշխարհային շարժում է ի պաշտպանություն մոլորակի՝ որպես Գլոբալ Տան, որը միավորում է բազմաթիվ միջոցառումներ և ակցիաներ, ինչպես բնապահպանական և էկոլոգիական, այնպես էլ խաղաղասիրական: Դա այնքան տոն է, որքան առիթ մեկ անգամ ևս մտածել դյուրաբեկ և խոցելի շրջակա միջավայրի, մարդու և շրջակա միջավայրի փոխադարձ հարաբերությունների խնդիրների մասին: Ռուսաստանում Երկրի օրը նշում են էկոլոգիական վտանգից պաշտպանության օրվա շրջանակներում:
Շրջակա միջավայրի բարեկարգության և պաշտպանության գործում ավելի հայտնի միջոցառումների թվում, որոնք անց են կացվում մեր մոլորակի տարբեր անկյուններում, էկոլոգիական ցուցահանդեսներն են և փառատոնները, բնության մասին մարաթոնները և կոնֆերանսները, քաղաքներում փողոցների և տարածքների մաքրումը, ծառերի տնկումը և ավտոմոբիլային շարժման դադարեցումը մեծ քաղաքների կենսունակ փողոցներում, մշակութային ակցիաները և համերգները...


Նաև պետք է նշել, որ ձևավորված ավանդույթի համաձայն, ամեն տարի Երկրի օրվա շրջանակներում ճնշող մեծամասնություն կազմող երկրներում անպատճառ ընդունված է մեկ րոպեի ընթացքում զանգել Խաղաղության զանգը, որը բոլոր ժողովուրդների, խաղաղ կյանքի, ընկերության, համերաշխության խորհրդանիշ է և կոչ՝ գործելու հանուն մարդկության մշակույթի և լավագույն նվաճումների պահպանման: Այդ արարողության իմաստը նրանում է, որ մարդիկ մտածեն, ինչպե՞ս պահպանել մեր հիանալի մոլորակը, ինչպե՞ս բարելավել կյանքը նրա վրա, իրենց զգան Երկրի բնակիչ և մի մաս:


Խաղաղության առաջին զանգը (Peace Bell) ձուլվել է ի հիշատակ 1954 թ. ճապոնական քաղաքների ողբերգության, որոնք վերապրեցին միջուկային ռմբակոծություն, և հաստատվել է ՄԱԿ-ի շտաբ-կայանում՝ Նյու-Յորքում: Այն ձուլվել է մետաղադրամներից, որոնք հավաքվել են բոլոր մայրցամաքների երեխաների կողմից, նրանում նաև հալվել են օրդեններ և շքանշաններ, տարբեր երկրների մարդկանց այլ պատվավոր նշաններ: Զանգի վրայի գրառման մեջ ասվում է. «Կեցցե համընդհանուր խաղաղությունն ամբողջ աշխարհում»:


1996 թ. զանգ է դրվել նաև ՄԱԿ-ում՝ Վիենայում, հետո սկսեցին դնել այլ երկրներում՝ Ճապոնիայում (1954 թ.), Գերմանիայում (1989 թ.), Լեհաստանում, Թուրքիայում (1989 թ.), Մեքսիկայում (1990 թ.), Ավստրալիայում (1992 թ.), Մոնղոլիայում (1993 թ.), Կանադայում (1996 թ.), Բրազիլիայում (1997 թ.), Արգենտինայում (1998 թ.), Էկվադորում (1999 թ.), Ուզբեկիստանում (2003 թ.) և այլ երկրներում: Ռուսաստանը միացավ «Երկրի օրը խաղաղության զանգին» ակցիային 1998 թ.:


Երկրի օրն ունի նաև իր դրոշը` Տիեզերքից մեր մոլորակի առաջին նկարներից մեկի պատկերով: Դա գիտակցության նշան է, որ միայն համատեղ ջանքերով կարելի է լուծել գլոբալ էկոլոգիական և սոցիալական խնդիրները Երկրի վրա: Այդ պատճառով պատահական չէ, որ այս տոնը ակտիվորեն խրախուսում են բոլոր տիեզերագնացները: Չէ՞ որ նրանք առաջինն են երկրին տեղեկացրել, թե ինչքա՞ն հիասքանչ և անպաշտպան է մեր մոլորակը, և թե որքան ունի մեր հոգատար վերաբերմուքի կարիքը:

Սկզբնաղբյուր. calend.ru
Լուսանկարը. designbuildlive.org
Թարգմանությունը. med-practic.com
Հոդվածի հեղինակային (այլ սկզբնաղբյուրի առկայության դեպքում՝ էլեկտրոնային տարբերակի) իրավունքը պատկանում է med-practic.com կայքին
Loading...
Share |

Հարցեր, պատասխաններ, մեկնաբանություններ

Կարդացեք նաև

Հունիսի 26-ը՝ Թմրանյութերի կիրառման և դրանց անօրինական շրջանառության դեմ պայքարի միջազգային օր
Հունիսի 26-ը՝ Թմրանյութերի կիրառման և դրանց անօրինական շրջանառության դեմ պայքարի միջազգային օր

1987 թ. ՄԱԿ Գլխավոր Ասամբլեան որոշեց հունիսի 26-ը նշել որպես Թմրանյութերի կիրառման և դրանց անօրինական շրջանառության դեմ պայքարի միջազգային օր...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Հունիսի 26-ը՝ Կտտանքների զոհերին աջակցելու միջազգային օր
Հունիսի 26-ը՝ Կտտանքների զոհերին աջակցելու միջազգային օր

1997 թ., Տնտեսական և սոցիալական խորհրդի առաջարկով, ՄԱԿ Գլխավոր Ասամբլեան հունիսի 26-ը հայտարարեց Կտտանքների զոհերին աջակցելու միջազգային օր (International Day in Support of Victims of Torture)...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Հունիսի 20-ը՝ Փախստականների համաշխարհային օր
Հունիսի 20-ը՝ Փախստականների համաշխարհային օր

Ամեն տարի հունիսի 20-ին փախստականները և հարկադրված փախստականները նշում են իրենց տխուր օրը՝ Փախստականների համաշխարհային օրը  (World Refugee Day), որը հաստատվել էր...

Հունիսի 14-ը Արյան դոնորի միջազգային օրն է
Հունիսի 14-ը Արյան դոնորի միջազգային օրն է

2005թ. Ժնևում կայացած Առողջապահության համաշխարհային ասամբլեայի սեսիայում հունիսի 14-ը հաստատվեց որպես Արյան դոնորի համաշխարհային օր` ի պատիվ 1868թ. այդ օրը ծնված ավստրիացի բժիշկ...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Հունիսի 12-ը երեխաների՝ աշխատելուն դեմ պայքարի համաշխարհային օրն է
Հունիսի 12-ը երեխաների՝ աշխատելուն դեմ պայքարի համաշխարհային օրն է

Երեխաների` աշխատելուն դեմ պայքարի համաշխարհային օրը (World Day Against Child Labour) սահմանվել է Աշխատանքի միջազգային կազմակերպության կողմից և ամեն տարի նշվում է հունիսի 12-ին: Օրացույցում նոր օր մտցնելու...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Հունիսի 4-ը Ագրեսիայի զոհ անմեղ երեխաների միջազգային օրն է
Հունիսի 4-ը Ագրեսիայի զոհ անմեղ երեխաների միջազգային օրն է

«Իսրաելի ագրեսիայի ակտերի զոհեր հանդիսացող պաղեստինցի և լիվիացի անմեղ երեխաների մեծ քանակից ցնցված» ՄԱԿ Գլխավոր Ասամբլեան 1982 թ. օգոստոսի 19-ին Պաղեստինի մասին իր արտակարգ...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Հունիսի 2-ը Առողջ սնվելու օրն է. սկսեք ձեր կատարելության ուղին
Հունիսի 2-ը Առողջ սնվելու օրն է. սկսեք ձեր կատարելության ուղին

Այսօր` հունիսի 2-ին, Առողջ սնվելու օրն է: Այս տոնը դեռ պաշտոնական չէ, այն նախաձեռնել են նիհարողների համար սոցիալական ցանցի մասնակիցների մի խումբ...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Մայիսի 31-ը` Առանց ծխախոտի միջազգային օր
Մայիսի 31-ը`  Առանց ծխախոտի միջազգային օր

1988 թվականին Առողջապահութհան միջազգային կազմակերպությունը մայիսի 31-ը հայտատարեց առանց ծխախոտի միջազգայի օր: Միջազգային հանրության առաջ խնդիր էր դրվել հասնել այն բանին, որ XXI դարում ծխախոտի...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Մայիսի 29-ը Առողջ մարսողության համաշխարհային օրն է. med.news.am
Մայիսի 29-ը Առողջ մարսողության համաշխարհային օրն է. med.news.am

Մայիսի 29-ը առողջ մարսողության համաշխարհային օրն է (World Digestive Health Day), որը սահմանվել է համաշխարհային աղեստամոքսային կազմակերպության նախաձեռնությամբ (World Gastroenterology Organisation, WGO)...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
29-ը մայիսի` ՄԱԿ խաղաղապահների միջազգային օր
29-ը մայիսի` ՄԱԿ խաղաղապահների միջազգային օր

2002 թվականին ՄԱԿ գլխավոր ասամբլեան մայիսի 29-ը հայտարարեց խաղաղապահների միջազգային օր: Այս օրը կոչված է արժանին տալու ամբողջ աշխարհում ծառայող խաղաղապահների ինքնանվիրմանը...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Մայիսի 28-ը Հայաստանի Առաջին Հանրապետության օրն է
Մայիսի 28-ը Հայաստանի Առաջին Հանրապետության օրն է

Ամեն տարի մայիսի 28-ին Հայաստանի բնակիչները Առաջին Հանրապետության օրն են նշում: Այս տոնի երկրորդ անունը Ինքնիշխանության վերականգնման օր է: 1918 թ. մայիսի 28-ին ավելի քան վեց դար տարբեր նվաճողների...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Մայիսի 27-ը Ցրված սկլերոզի դեմ պայքարի համաշխարհային օրն է
Մայիսի 27-ը  Ցրված սկլերոզի դեմ պայքարի համաշխարհային օրն է

Մայիսի 27-ը Ցրված սկլերոզի դեմ պայքարի համաշխարհային օրն է, որը նշվում է ցրված սկլերոզի ընկերությունների Միջազգային ֆեդերացիայի նախաձեռնությամբ...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
22 մայիսի` Կենսաբանական բազմազանության միջազգային օր
22 մայիսի`  Կենսաբանական բազմազանության միջազգային օր

2001 թվականից սկսած մայիսի 22-ը նշվում է, որպես կենսաբանական բազմազանության միջազգային օր: Այս օրը հռչակվել է ՄԱԿ Գլխավոր Ասամբլեյի կոմից 1995 թվականին`1994թ. տեղի ունեցած Կենսաբանական բազմազանության Կոնվեցիայի...

Հրատապ թեմա Աշխարհում Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Մայիսի 17-ը` Հոմոֆոբիայի դեմ պայքարի միջազգային օր:
Մայիսի 17-ը` Հոմոֆոբիայի դեմ պայքարի միջազգային օր:

Հոմոֆոբիա տերմինն առաջացել է հունարեն homо- միանման և  phоbos- վախ բառերից: Այս տերմինը շրջանառության մեջ է դրվել 1972 թ.: Մինչ այդ երևույթը, որն այսօր կոչվում է հոմոֆոբիա, հասարակական նորմա էր...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ
Մայիսի 16-ը` ՁԻԱՀ զոհերի հիշատակի համաշխարհային օր
Մայիսի 16-ը` ՁԻԱՀ զոհերի հիշատակի համաշխարհային օր

Յուրաքանչյուր տարի, մայիս ամսվա երրորդ կիրակի օրն ընդունված է հիշել այն մարդկանց, որոնք մահացել են ՁԻԱՀ-ից: Սա արվում է ՁԻԱՀ-ով հիվանդ և ՄԻԱՎ վարակակիր մարդկանց խնդիրների վրա միջազգային հանրության ուշադրությունը գրավելու և այս հիվանդության հետագա...

Հիշարժան օրեր, տարեթվեր, տոներ

Notice: Undefined index: HTTP_X_FORWARDED_FOR in /sites/med-practic.com/classes/flud_class.php on line 33

ԱՄԵՆԱԸՆԹԵՐՑՎԱԾ ՀՈԴՎԱԾՆԵՐԸ